Trybunał Konstytucyjny zakazał działalności Komunistycznej Partii Polski

[2025-12-05 21:04:09]

Trzeba przyznać, że państwa i systemy polityczne, w których deklarowano 'z urzędu' przywiązanie do socjalizmu i drogę ku budowie komunizmu - były tworami na ogół dyktatorskimi, ułomnymi i wypaczonymi. Niewolnymi także od różnego rodzaju zbrodni. Nie zniosły w sposób trwały i autentyczny wyzysku oraz niesprawiedliwości, choć z drugiej strony - przynajmniej okresowo - miewały swoje osiągnięcia i zdobycze na polu socjalnym. Nie ma sensu kłanianie się dzisiaj 'bożkom' przeszłości nie tylko takim, jak Stalin, ale też Lenin, Trocki czy np. Mao, którzy nawet przez niektórych swoich towarzyszy bywali krytykowani za odstępstwa od zasad socjalizmu i pierwotnych założeń rewolucyjnych. Nikt na tym świecie nie jest i nie był nieomylny - nie wyłączając także Marksa i Engelsa, nawet jeśli uznamy ich (i słusznie) za przenikliwych ekonomistów oraz krytyków społecznych.

Tym niemniej, państwa oparte na gospodarce typowo rynkowej - kapitalistycznej - również mają na swoim sumieniu zbrodnie, wyzysk i różnego rodzaju wojny imperialistyczno-napastnicze, czy to w wieku XIX, XX, czy niekiedy współcześnie. Nawet w modelu demokracji liberalnej powstają niejednokrotnie tzw. ukryte dyktatury, a kolejne formacje rządzące nie są wolne od przywar i patologii władzy. Mamy więc tutaj do czynienia z 'przyganianiem kotła garnkowi' oraz ze sporem bardziej o słowa i symbole, niż o fakty.

Komunistyczna Partia Polski została już raz faktycznie zlikwidowana - w latach 30. ubiegłego wieku, za Stalina. W ostatnich latach partia funkcjonująca pod tą nazwą - choć zaliczana raczej do politycznego 'folkloru' - w swoim programie propagowała głównie idee zbliżone do tzw. eurokomunizmu/neokomunizmu oraz socjalizmu demokratycznego. Zakaz istnienia takiego ugrupowania, generalnie pomijający założenia programowe, wydaje się naruszać zasady wolności zrzeszania się i wolności słowa. Mimo że jest uzasadniany 'walką z totalitaryzmem' - to sam sytuuje się blisko totalitarnych i niedemokratycznych metod działania politycznego. Wpisuje się także w ogólny - panujący w Polsce - nurt niechęci do wszystkiego co lewicowe i związane z marzeniami o społecznej równości. A warto pamiętać, że nie tylko lewica i socjalizm, ale też komunizm - może mieć różnorodne odmiany. Jak np. mało u nas znany chrześcijański komunizm, do jakiego zdarzało się niekiedy nawiązywać nieżyjącemu już papieżowi Franciszkowi.

Jeżeli orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego uznać za rodzące skutki prawne - działacze KPP mogą ew. dochodzić swoich praw przed Europejskim Trybunałem Praw Człowieka w Strasburgu. Ten - w swojej historii orzeczniczej - uchylał już zakazy funkcjonowania partii komunistycznych w niektórych państwach Rady Europy - wówczas, gdy opierały się wyłącznie na jednostronnej ocenie ich nazw, zamiast programów i działania.

John Paul

Kwestionowany obecnie przez Sejm RP - Trybunał Konstytucyjny orzekł 3 grudnia br., że cele i działalność Komunistycznej Partii Polski (funkcjonującej aktualnie od 2002 roku) są niezgodne z polską konstytucją. Decyzja ta prowadzi (lub może prowadzić) do delegalizacji tego ugrupowania i wykreślenia go z ewidencji partii politycznych.

O takie orzeczenie Trybunału wnioskował najpierw, w 2020 r., ówczesny minister sprawiedliwości i Prokurator Generalny - Zbigniew Ziobro ze Zjednoczonej Prawicy oraz obecnie urzędujący Prezydent RP - Karol Nawrocki. W porządku prawnym RP nie ma miejsca na partię, która gloryfikuje zbrodniarzy i reżimy komunistyczne odpowiedzialne za śmierć milionów istnień ludzkich, w tym naszych rodaków, obywateli Polski - uzasadniała wydane orzeczenie sędzia TK Krystyna Pawłowicz, w przeszłości działaczka i parlamentarzystka PiS-u. Trybunał wydał orzeczenie w pełnym składzie pod przewodnictwem prezesa Bogdana Święczkowskiego.

(...) wnoszę, aby TK zakończył ten bój, żeby stosując przepisy konstytucji był to ostatni akord legalnego istnienia i działania w Polsce partii pod nazwą Komunistyczna Partia Polski - mówił we środę przed TK jeden z przedstawicieli prezydenta, prawnik prof. Dariusz Dudek. Natomiast przewodnicząca krajowego komitetu wykonawczego KPP Beata Karoń tłumaczyła przed Trybunałem, że reprezentowane przez nią ugrupowanie ma pewną wizję tego, czego chce. Jak stwierdziła: Jeżeli to, co proponujemy jest tak nieatrakcyjne, to po prostu nie uzyskamy poparcia w wyborach, nie zarejestrujemy listy i będziemy prezentować swoje postulaty w swoim gronie.

W przyjętej w marcu 2024 r. uchwale Sejm RP uznał, że „uwzględnienie w działalności organu władzy publicznej rozstrzygnięć TK wydanych z naruszeniem prawa może zostać uznane za naruszenie zasady legalizmu przez te organy”. Sejm uznał też m.in., że dwóch z obecnie orzekających sędziów Trybunału nie jest sędziami. W następstwie uchwały Sejmu wyroki TK nie są aktualnie publikowane w Dzienniku Ustaw.

Na podstawie depeszy PAP